Το σπαθί της Μακεδονίας (στίχοι, βίντεο)

 

 

 

Απορώ Μακεδονία, πώς βαστάς υπομονή,

και πώς βλέπεις τα παιδιά σου μέρα νύχτα στη σφαγή.

Τι να κάνω η καημένη που ‘μαι αλυσόδετη,

και δεν είμαι ελευθέρα για να σύρω το σπαθί.

Αυτό το μαύρο το σπαθί μου είναι ανάγκη να βαφεί,

απ’ το αίμα των εχθρών μας η Ελλάς να δοξαστεί.

Του Αλεξάνδρου η πατρίδα πάντα είναι ελληνική,

των εχθρών μας η ελπίδα ψεύτικη είναι κι ας χαθεί.

Στην Ανατολή και Δύση έτρεχε σαν αστραπή,

τ’ όνομά της να κηρύξει, ποία είναι αυτή η γη.

Μη φοβείσθε Μακεδόνες και δεν είστε μοναχοί,

τρεις χιλιάδες Ευζωνάκια έρχονται για βοηθοί.

Στέρια – στέρια βασταχτείτε τ’ Αλεξάνδρου τα παιδιά,

στους εχθρούς ν’ αντισταθείτε με ελληνική καρδιά.

Του Αλεξάνδρου η πατρίδα πάντα είναι ελληνική,

των εχθρών μας η ελπίδα ψεύτικη είναι κι ας χαθεί.

volakas
Κωδωνοφόρος από τον Βόλακα Δράμας
Advertisements

Κάλαντα Χριστουγέννων

pontiaka_kalanta2

Χριστός ’γεννέθεν χαράν ’ς σον κόσμον, χα καλή ώρα, καλή σ’ ημέρα.

Χριστός γεννήθηκε, χαρά στον κόσμο, να καλή ώρα, καλή σου ημέρα. 

Χα καλόν παιδίν οψέ ’γεννέθεν, οψέ ’γεννέθεν, ουρανοστάθεν.

Να καλό παιδί χθες γεννήθηκε, χθες γεννήθηκε, ουρανοστάθηκε. 

Τον εγέννεσεν η Παναΐα, τον ενέστεσεν (Αϊ Παρθένος-δις).

Τον γέννησε η Παναγία, τον ανέστησε η Αγία Παρθένα. 

Εκαβάλκεψεν χρυσόν πουλάριν κι εκατήβεν ’ς σο σταυροδρόμιν

Καβάλησε χρυσό πουλάρι και κατέβηκε στο σταυροδρόμι 

Έρπαξαν Ατον οι χίλ’ Εβραίοι, οι χίλ’ Εβραίοι και μύρ'(ιοι) Εβραίοι.

Τον άρπαξαν οι χίλιοι Εβραίοι, οι χίλιοι Εβραίοι και μύριοι Εβραίοι.

Ας ακρεντικά κι ας σην καρδίαν αίμαν έσταξεν, χολή ’κ’ εφάνθεν.

Απ’ τα άκρα κι απ’ την καρδιά αίμα έσταξε, θυμός δεν φάνηκε. 

Ούμπαν έσταξεν, και μύρος έτον, μύρος έτον και μυρωδία.

Όπου έσταξε ήταν μύρο, ήταν μύρο και ευωδία. 

Εμυρίστεν ατο ο κόσμος όλεν, για μυρίστ’ ατο κι εσύ αφέντα.

Το μύρισε ο κόσμος όλος, μύρισέ το κι εσύ αφέντη. 

Συ αφέντα, καλέ μ’ αφέντα.

Εσύ αφέντη, καλέ μου αφέντη. 

Έρθαν τη Χριστού τα παλικάρα και θημίζ’νε τον νοικοκύρην,

Ήρθαν του Χριστού τα παλικάρια και ψάλλουν στον νοικοκύρη, 

Νοικοκύρη μ’ και βασιλέα.

Νοικοκύρη μου και βασιλιά. 

Δέβα ’ς σο ταρέζ’ κι έλα ’ς σην πόρταν, δος μας ούβας και λεφτοκάρα

Πήγαινε στο ράφι κι έλα στην πόρτα, δώσε μας χουρμάδες και φουντούκια 

Κι αν ανοί’εις μας, χαράν ’ς σην πόρτα σ’.

Κι αν μας ανοίξεις, χαρά στην πόρτα σου. 

Καλά Χριστούγεννα και σ’ έτη πολλά!

 

 

 

Tο πρώτο cheesecake φτιάχτηκε από τους αρχαίους Έλληνες

Tο πρώτο cheesecake φτιάχτηκε από τους αρχαίους Έλληνες
 

Το πρώτο cheesecakes που δημιουργήθηκε ποτέ, χρονολογείται περίπου το 2000 π.Χ. στο νησί της Σάμου. Βάση των αρχαιολογικών ευρημάτων, τα πρώτα cheesecake εντάσσονταν στα εθιμοτυπικά πλαίσια του γάμου, καθώς τα έφτιαχνε η νύφη για να κεράσει τους φίλους του γαμπρού! Άκου τώρα.. Αυτή η χειρονομία της νύφης άνοιξε το δρόμο για να γίνουν οι γαμήλιες τούρτες παράδοση που συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Επίσης, το περίφημο cheesecake, σύμφωνα με τους αρχαιολόγους, προσφερόταν ως δυναμωτικό στους αθλητές κατά τη διάρκεια των ολυμπιακών αγώνων το 776 π.Χ.

Η πρώτη καταγεγραμμένη συνταγή για cheesecake θεωρείται ότι έγινε μόλις το 230 μ.Χ. (δηλαδή ήδη οι αρχαίοι Έλληνες έτρωγαν cheesecake για 2000 χρόνια) από τον Αθήναιο, γαστρονόμο και συγγραφέα του περίφημου έργου Δειπνοσοφισταί. Μάλιστα, ο φυσικός Αίγιμος έγραψε το πλακουντοποιικόν σύγγραμα, δηλαδή ένα βιβλίο με θέμα την τέχνη της ετοιμασίας του cheesecake. Σε αντίθεση με την σημερινή του εκδοχή, η σύνθεσή του ήταν πάρα πολύ απλή: αλεύρι, σιτάρι, μέλι και τυρί. Η συνταγή αυτή υπαγόρευε την σύνθλιψη του τυριού μέχρι να γίνει λείο σαν πάστα. Μετά ανακατευόταν μέσα σε ένα τηγάνι με το μέλι και το αλεύρι σίτου, ψηνόταν σαν κέικ και σερβιριζόταν αφού κρυώσει. Όταν η Ελλάδα κατακτήθηκε από τους Ρωμαίους, η συνταγή του cheesecake ήταν ένα από τα λάφυρα των κατακτητών. Οι Ρωμαίοι το ονόμασαν “libuma” και πρόσθεσαν στη βασική συνταγή αυγά, ενώ έψηναν το επιδόρπιο πάνω σε ένα καυτό τούβλο και το σέρβιραν ζεστό σε ειδικές περιστάσεις.

Με την εξάπλωση της Ρωμαικής αυτοκρατορίας, η συνταγή του cheesecake ταξίδεψε σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η Μεγάλη Βρετανία και η ανατολική Ευρώπη προσπάθησε να βάλει τη δική της πινελιά στο γνωστό επιδόρπιο, ενώ δεν άργησαν και οι υπόλοιπες χώρες να παρασκευάζουν το γλυκό χρησιμοποιώντας τα τοπικά προιόντα που εξάγονταν σε κάθε περιοχή. Ακολούθησαν κι άλλοι πειραματισμοί και γύρω στο 18ο αιώνα το cheesecake θυμίζει πια το αμερικάνικο που τρώμε σήμερα.

Η αρχαία αθηναϊκή συνταγή για το cheesecake είναι η εξής:

Υλικά

  • 4 αυγά, χωρισμένα σε κρόκους και ασπράδια
  • 1/2 φλιτζ. μέλι ή ζάχαρη
  • 1 λεμόνι, το χυμό και το ξύσμα
  • 1/2 φλιτζ. αλεύρι για όλες τις χρήσεις
  • 250 γρ. ανθότυρο
  • 1 φλιτζ. γιαούρτι
  • Για την κρούστα:
  • 1 φλιτζ. ψίχουλα από τα παξιμάδια
  • 1/4 φλιτζ. κοπανισμένα αμύγδαλα ή καρύδια
  • 2 κ.σ. λάδι ή βούτυρο

Εκτέλεση

Σε ένα μεγάλο μπολ, χτυπήστε ασπράδια των αυγών μέχρι να σφίξουν (και μια πρέζα αλάτι). Σε ένα μπλέντερ, χτυπήστε τους κρόκους, το μέλι, το χυμό λεμονιού, φλούδα, το αλεύρι και το ανθότυρο για λίγα δευτερόλεπτα. Ανακατέψτε το μείγμα που θα προκύψει με τα ασπράδια αυγών, χρησιμοποιώντας σπάτουλα. Προσθέστε και το γιαούρτι. Σε ένα άλλο μπολ ανακατέψτε τα ψίχουλα παξιμαδιού και τους ξηρούς καρπούς μαζί. Λαδώστε το κάτω μέρος και τις πλευρές του ένα μεγάλο τηγανιού ή φόρμας για κέικ, περάστε με το μείγμα παξιμαδιού τις επιφάνειές του και ρίξτε το μείγμα τυριού. Ψήστε στους 180° C για 45 λεπτά. Αφήστε το γλυκό να ξεκουραστεί για 6 ώρες.

πηγή

Παραδοσιακά Μονοπάτια : Γιορτές και Έθιμα του Νοεμβρίου

μδ

 

Προ της μεγάλης εορτής των Χριστουγέννων, ο Νοέμβριος αποτελεί μήνα προετοιμασίας. Οι αγροτικές και κτηνοτροφικές εργασίες πρέπει να ολοκληρωθούν, ώστε απερίσπαστοι να απολαύσουμε τον γιορτερό Δεκέμβριο.  Το εορταστικό πνεύμα όμως είναι εμφανές ήδη από τον μήνα αυτό. Οι κυριότερες εορτές είναι:

1η Νοεμβρίου: Κοσμά και Δαμιανού, των Αγίων Αναργύρων

2 Νοεμβρίου: Των Αγίων Ακινδύνων (Ακίνδυνος, Πηγάσιος, Αφθόνιος, Ελπιδοφόρος και Ανεμπόδιστος), οι οποίοι μαρτύρησαν τον 4ο αιώνα. Στην Μυτιλήνη σφάζουν έναν ταύρο προς τιμήν τους .

3η Νοεμβρίου: Του Αγίου Γεωργίου του Σποριά ή Μεθυστή (γιατί τότε αρχίζει η σπορά και ανοίγουν τα βαρέλια με το νέο κρασί).

8 Νοεμβρίου: Σύναξη των Ταξιαρχών, επί κεφαλής των αγγελικών ταγμάτων, Μιχαήλ και Γαβριήλ. Υπάρχουν μυριάδες αγγέλων, οι οποίοι είναι προστάτες και φύλακες των ανθρώπων, αλλά τέσσερις αναφέρονται ονομαστικά, οι Μιχαήλ, Γαβριήλ, Ραφαήλ και Ουριήλ. Ο Αρχάγγελος Μιχαήλ είναι ο Στρατηγός των Αγγελικών δυνάμεων, και αυτός που μεταφέρει τις ψυχές των νεκρών. Ο Αρχάγγελος Γαβριήλ αναγγέλλει την σύλληψη και παραστέκει την κυοφορία, και, ως γνωστόν είναι αυτός που ανήγγειλε στην Παναγία την έλευση του Θεανθρώπου. Ο αρχάγγελος Ραφαήλ είναι ένας εκ των επτά αγγέλων της Αποκαλύψεως, ο οποίος κρατώντας χρυσό θυμιατό προσφέρει στον θρόνο του Θεού τις προσευχές των πιστών. Ο αρχάγγελος Ουριήλ είναι αρχηγός αγγελικής παράταξης, λευκός σαν το χιόνι, ολοφώτεινος και σαγηνευτικός. Εποπτεύει με συμπόνοια την Φύση-και την φύση των ανθρώπων.

Σύμφωνα με τον πολιούχο των Αθηνών, Άγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη, οι άγγελοι χωρίζονται σε τρεις τάξεις και εννέα τάγματα. Ιεραρχικά:

Σεραφείμ, Χερουβείμ, Θρόνοι

Κυριότητες, Εξουσίες, Δυνάμεις

Αρχές, Αρχάγγελοι, Άγγελοι

Επειδή οι άγγελοι πολεμούν και μάχονται τους κακούς δαίμονες, κατακτώντας τους αιθέρες, ο Αρχάγγελος Μιχαήλ είναι ο προστάτης της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας.

Οι Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ είναι προστάτες Άγιοι της Μυτιλήνης, των Σερρών, του Αιτωλικού και του Κορυδαλλού Αττικής.

«Οι γριές νηστεύανε  στη χάρη του Αρχαγγέλου Γαβριήλ  για να τους πάρει εύκολα την ψυχή και να μην παιδεύονται, όταν ήταν να αποθάνουν». Το έθιμο λέει ότι την παραμονή της γιορτής δεν αφήνουν παπούτσια έξω από το σπίτι για να μην τα δει ο άγιος και θυμηθεί να «περάσει από το σπίτι τους».

9 Νοεμβρίου: Του Αγίου Νεκταρίου (1846-1920), προστάτη και αρωγού των άτεκνων και των παραλυτικών.

11 Νοεμβρίου: Άγιος Μηνάς. Το κρύο στέλνει τα πρώτα μηνύματά του, τα «μηνάει», στην γιορτή του Αγίου. Θεωρείται ακόμη ως ο «μηνυτής» της αδικίας και φανερωτής των χαμένων και κλοπιμαίων. Αγιογραφείται ως καβαλάρης που καταδιώκει το κακό και την αδικία. Οι βοσκοί επικαλούνται το όνομά του για να βρουν τα χαμένα ζώα τους. Την μέρα αυτή δεν ανοίγουν τα ψαλίδια, για να κρατήσει ο λύκος το στόμα του κλειστό και να μην φάει τα ζωντανά. Οι βοσκοί κάνουν ένα σπάγκο από μαλλί του προβάτου και τον δένουν τρεις φορές. Έτσι πιστεύουν πως δένουν το στόμα του λύκου. Την ίδια μέρα έραβαν και «τα κακά στόματα». Ο Άγιος Μηνάς είναι ο πολιούχος του Χάνδακα  (Ηρακλείου Κρήτης).

14 Νοεμβρίου: Του Αγίου Φιλίππου, αρχίζει η νηστεία των Χριστουγέννων, το «Σαραντάμερο». Από τις 15 Νοεμβρίου έως τις 17 Δεκεμβρίου νηστεύουμε το κρέας, τα γαλακτοκομικά και τα αυγά, αλλά τρώμε ψάρι. Τετάρτη και Παρασκευή νηστεύουμε αυστηρά. Μετά τις 17 Δεκεμβρίου νηστεύουμε και το ψάρι. Ο Άγιος Φίλιππος, λέει η παράδοση, ήταν ένας φτωχός γεωργός που όλη μέρα δούλευε στο χωράφι του. Πριν τα Χριστούγεννα έσφαξε το μοναδικό του μοσχάρι και το μοίρασε στους χωριανούς του για να αποκρέψουν. Το πρωί που σηκώθηκε το βρήκε ξανά ζωντανό. Επειδή ήταν πολύ αγαθός και άκακος αγίασε.

21 Νοεμβρίου: Τα  Εισόδια της Θεοτόκου, της Παναγίας της Μεσοσπορίτισσας ή Πολυσπορίτισσας, ανάλογα με την περιοχή και την πορεία των γεωργικών εργασιών. Την μέρα αυτή σε πολλές περιοχές της Πατρίδας μας τηρείται το πανάρχαιο έθιμο με τα πολυσπόρια. Βράζουν σπόρους δημητριακών και οσπρίων, σιτάρι, κριθάρι, σίκαλη, καλαμπόκι, φασόλια, ρεβίθια, κουκιά, τα πηγαίνουν στην εκκλησία για να ευλογηθούν, και εν συνεχεία τα μοιράζουν στο εκκλησίασμα αλλά και στα μνήματα των νεκρών. Ένα μέρος επιστρέφεται στο σπίτι όπου τρώνε οι ίδιοι και δίνουν και στα ζώα, ιδιαίτερα τα βόδια που χρησιμοποιούνταν στο όργωμα. Το υπόλοιπο το ρίχνουν στο χωράφι για να «αναπαυθεί ο σπόρος». Σε άλλες περιοχές το προσφέρουν στις βρύσες, το ρίχνουν μέσα στο νερό και λένε: «Όπως τρέχει το νερό, έτσι να τρέχει και το βιός».

25 Νοεμβρίου: Της Αγίας Αικατερίνης. Η καλλονή μαθηματικός και φιλόσοφος, ταυτίζεται από πολλούς ιστορικά, με την ομότεχνή της Υπατία.

26 Νοεμβρίου: Του Αγίου Στυλιανού. Είναι ο «στύλος» και προστάτης της υγείας των νηπίων. Για αυτό και βαφτίζουν τα  ασθενικά παιδιά με το όνομά του, «για να στυλωθούν».

Του Αγίου Γεωργίου του Χιοπολίτη. Μαρτύρησε από τους τούρκους, σε ηλικία 22 ετών,  στις 26 Νοεμβρίου 1807.

30 Νοεμβρίου: Του Αγίου Ανδρέα.  Είναι ο πολιούχος των Πατρών. Από την παρετυμολογία του ονόματος, αλλά και από τις παρατηρήσεις των χωρικών, λέγεται ότι «του Αγίου Ανδρέα, αντρειεύει το κρύο» αλλά και ότι «η νύχτα αντρειεύεται», δηλαδή μεγαλώνει.

Χαρακτηριστική είναι και η παροιμία

«- Βλάχε μου, πότε κρύωσες;

– Αυτού κοντά τ’ Αγι- Αντριώς, του γέρο- Νικολάου (6 Δεκεμβρίου)».

(Φ. 225)

Των Ταξιαρχών

 

8 Νοεμβρίου: Σύναξη των Ταξιαρχών, επί κεφαλής των αγγελικών ταγμάτων, Μιχαήλ και Γαβριήλ. Υπάρχουν μυριάδες αγγέλων, οι οποίοι είναι προστάτες και φύλακες των ανθρώπων, αλλά τέσσερις αναφέρονται ονομαστικά, οι Μιχαήλ, Γαβριήλ, Ραφαήλ και Ουριήλ. Ο Αρχάγγελος Μιχαήλ είναι ο Στρατηγός των Αγγελικών δυνάμεων, και αυτός που μεταφέρει τις ψυχές των νεκρών. Ο Αρχάγγελος Γαβριήλ αναγγέλλει την σύλληψη και παραστέκει την κυοφορία, και, ως γνωστόν είναι αυτός που ανήγγειλε στην Παναγία την έλευση του Θεανθρώπου. Ο αρχάγγελος Ραφαήλ είναι ένας εκ των επτά αγγέλων της Αποκαλύψεως, ο οποίος κρατώντας χρυσό θυμιατό προσφέρει στον θρόνο του Θεού τις προσευχές των πιστών. Ο αρχάγγελος Ουριήλ είναι αρχηγός αγγελικής παράταξης, λευκός σαν το χιόνι, ολοφώτεινος και σαγηνευτικός. Εποπτεύει με συμπόνοια την Φύση-και την φύση των ανθρώπων.

Σύμφωνα με τον πολιούχο των Αθηνών, Άγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη, οι άγγελοι χωρίζονται σε τρεις τάξεις και εννέα τάγματα. Ιεραρχικά:

Σεραφείμ, Χερουβείμ, Θρόνοι

Κυριότητες, Εξουσίες, Δυνάμεις

Αρχές, Αρχάγγελοι, Άγγελοι

Επειδή οι άγγελοι πολεμούν και μάχονται τους κακούς δαίμονες, κατακτώντας τους αιθέρες, ο Αρχάγγελος Μιχαήλ είναι ο προστάτης της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας.

Οι Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ είναι προστάτες Άγιοι της Μυτιλήνης, των Σερρών, του Αιτωλικού και του Κορυδαλλού Αττικής.

«Οι γριές νηστεύανε  στη χάρη του Αρχαγγέλου Γαβριήλ  για να τους πάρει εύκολα την ψυχή και να μην παιδεύονται, όταν ήταν να αποθάνουν». Το έθιμο λέει ότι την παραμονή της γιορτής δεν αφήνουν παπούτσια έξω από το σπίτι για να μην τα δει ο άγιος και θυμηθεί να «περάσει από το σπίτι τους».

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ Αη-Δημητράκη μου, Μικρό Καλοκαιράκι μου

Χωρίς τίτλο

«Τα ξημερώματα ο Μηνάς σηκώθηκε.

Άδεια ήταν ακόμη η κουβέρτα κι ο καιρός είχε δροσίσει.

Η μέρα όμως προμηνούσε καλή.

Αηδημητριάτικο καλοκαίρι. Ο πιο καλός καιρός.

Και δροσιά κι ο ουρανός καθαρός κι οι νύχτες γλυκειές κι ήρεμες.»

(Κωστή Μπαστιά, Μηνάς ο Ρέμπελος-Κουρσάρος στο Αιγαίο, 1939)

ΑΓΙΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

«Καλοκαιράκι του Αγ. Δημητρίου» λέει  ο λαός μας τις μέρες κοντά στην γιορτή του Αγίου Δημητρίου, που ο καιρός είναι σαν καλοκαιρινός. Αυτή η καλοκαιρία είναι αναγκαία για το όργωμα.

Σημάδι του, είναι τα χρυσάνθεμα που ο λαός μας τα καλεί κι αγιοδημητριάτικα.

Λέει μια παράδοση από την Κύπρο μας, πως ο Οκτώβριος περιπλανιόταν στην γη και μοιρολογούσε για τα χαμένα λουλούδια και για τα φύλλα των δέντρων που πέφτανε, για τις ζεστές ημέρες που έφευγαν και για τα σύννεφα που μαζεύονταν στον ουρανό. Τα χρυσάνθεμα τότε παρακάλεσαν τον Θεό να κάμει καλωσύνες και να τ’ αφήσει ν’ ανθίζουν. Τ’ άκουσε ο Θεός και τ’ άφησε κοντά του Οκτωβρίου κι από τότε στην Κύπρο τα λένε «Οκτωβρούδες».

Χρυσάνθεμα, τα Αγιοδημητριάτικα

Τα χρυσάνθεμα θέλουν πότισμα μια φορά την εβδομάδα, εκτός και κάνει πολλή ζέστη, οπότε ποτίζουμε 2 ή 3,  όποτε το χώμα τους στεγνώνει. Όταν ανθίζουν, περιορίζουμε το πολύ νερό.

Όταν ξεραθούν, δεν σημαίνει ότι τα πετάμε! Τότε τα κλαδεύουμε. Καθαρίζουμε τα ξεραμένα φύλλα, κόβουμε τα λουλούδια λίγο κάτω από την κορυφή, καθαρίζουμε το χώμα και κρατάμε τα κλαράκια γύρω στους 10 πόντους ψηλά. Προσθέτουμε κοπριά και λίγο νερό μια φορά την εβδομάδα.

Πριν ανθίσουν, θέλουν πολύ ήλιο, ακόμα και το μεσημέρι. Όταν βγουν τα λουλούδια, τα πηγαίνουμε όπου πέφτει ο ήλιος λίγες ώρες το πρωί και δεν τα ξεραίνει. Για να τα πολλαπλασιάσουμε, μόλις φθάσουν τα 10 εκ., κόβουμε μερικά κλαδάκια, τα βάζουμε σε γλάστρες με λίγη κοπριά και ποτίζουμε σποραδικά.

O Άγιος Δημήτριος και η εκκλησία του στην Θεσσαλονίκη

Ο άγιος Δημήτριος γεννήθηκε το 280 στην Θεσσαλονίκη. Έζησε επί αυτοκράτορα Ρώμης Μαξιμιανού (286-304). Σε νεαρή ηλικία διορίστηκε στρατηγός των Ρωμαϊκών στρατευμάτων της Θεσσαλίας και ανθύπατος της επαρχίας της Ελλάδος. Ήταν Χριστιανός και δίδασκε την πίστη του και στους γύρω του. Κάποιοι που τον φθονούσαν, τον κατήγγειλαν στον αυτοκράτορα, και ο Δημήτριος φυλακίστηκε στα υπόγεια ενός λουτρού. Στην φυλακή, ο Δημήτριος ενθάρρυνε τον φίλο και μαθητή του Νέστωρα να μονομαχήσει με τον παλαιστή  Λυαίο, και του υποσχέθηκε πως θα προσεύχεται γι’ αυτόν. Ο μικρόσωμος Νέστωρας πράγματι νίκησε, όμως αυτό έγινε αφορμή να θανατωθούν και ο Νέστωρας και ο Δημήτριος τον οποίο θανάτωσαν χτυπώντας τον με λόγχες του. Οι Χριστιανοί ενταφίασαν ευλαβικά το σώμα του μάρτυρος, κι από τον τάφο του άρχισε ν’ αναβλύζει μύρο, γι’ αυτό  ονομάστηκε Μυροβλύτης. Η μνήμη του, ταιριαστά με το όνομά του, που παραπέμπει στην αρχέγονη Δήμητρα και την καλλιέργεια και την αναγέννηση της γης, την εποχή του οργώματος και της σποράς, κυριολεκτικά αλλά και μεταφορικά-πνευματικά, τιμάται στις 26 Οκτωβρίου. Μια μέρα μετά, στις 27, τιμάται ο Άγιος Νέστωρ.

Αθλητής ευσεβείας ακαταγώνιστος, ως κοινωνός και συνήθης του Δημητρίου οφθείς, ηγωνίσω ανδρικώς Νέστωρ μακάριε, τη θεϊκή γαρ αρωγή, τον Λυαίον καθελών, ως άμωμον ιερείον, σφαγιασθείς προσηνέχθης, τω Αθλοθέτη και Θεώ ημών.

Στον τόπο του μαρτυρίου του Αγίου Δημητρίου, μετά το 313 ιδρύθηκε προσευχητάριο. Το 413 ο έπαρχος Ιλλυρικού Λεόντιος ίδρυσε στον ίδιο χώρο μία τρίκλιτη βασιλική κάτω από το ιερό βήμα της οποίας διατήρησε τμήμα των θερμών όπου μαρτύρησε ο Άγιος Δημήτριος. Η εκκλησία αυτή κάηκε τον 7ο αιώνα. Στην θέση της, ο επίσκοπος Ιωάννης, με οικονομική ενίσχυση των πολιτών έχτισε μια μεγαλύτερη πεντάκλιτη βασιλική ελληνιστικού τύπου, που αποτελούσε κατά τους  Βυζαντινούς χρόνους το κέντρο λατρείας του Αγίου. Κατά την τουρκοκρατία έγινε τζαμί, και η λατρεία του Αγίου μεταφέρθηκε από τους Χριστιανούς στην παραλία της πόλης, σε ξύλινη βασιλική. Με την απελευθέρωση της πόλεως, ανήμερα της γιορτής του Αγίου, το 1912, μετά από 500 χρόνια σκλαβιάς, η εκκλησία αποδόθηκε και πάλι στους Έλληνες. Η εκκλησία κάηκε τον Αύγουστο του  1917 στην μεγάλη πυρκαγιά που κατέστρεψε μεγάλο μέρος της πόλης, και αναστηλώθηκε  με τις μεθοδικές προσπάθειες του αρχιτέκτονα Αριστοτέλη Ζάχου, παραδόθηκε δε στους πιστούς ανήμερα της γιορτής του Αγίου  στις 26 Οκτωβρίου 1949. Παρά τις καταστροφές, η εκκλησία διαθέτει εμφανή πολλά ιδιαίτερα και σπάνια χαρακτηριστικά, πλούσιο ζωγραφικό διάκοσμο, ψηφιδωτά του 5ου και 9ου αιώνα και κίονες με περίτεχνα θεοδοσιανά κιονόκρανα τα οποία προέρχονται από παλαιότερα ρωμαϊκά κτίσματα και από την βασιλική του 5ου αιώνα.

Το 1978, τα λείψανα του Αγίου που είχαν αφαιρέσει οι Νορμανδοί το 1185, επέστρεψαν από το Αββαείο του Αγίου Λαυρεντίου στο Κάμπο της Ιταλίας και τοποθετήθηκαν σε αργυρή λάρνακα όπου φυλάσσονται ως σήμερα. Το 1988 ο ναός ανακηρύχθηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την UNESCO.

Τοις τωv ιαμάτωv σου ρείθροις Δημήτριε, τηv Εκκλησίαν Θεός επορφύρωσεv, ο δους σοι το κράτος αήττητοv, και περιέπωv την πόλιv σου άτρωτοvαυτής γαρ υπάρχεις το στήριγμα.

*Με ιδιαίτερη λαμπρότητα τιμάται ο Άγιος Δημήτριος και στις ακόλουθες περιοχές της πατρίδας μας: Ελασσόνα, Λαγκαδάς, Ναύπακτος, Σιάτιστα, Μικρός Βάλτος Κορίνθου, Άγιος Δημήτριος Αττικής, Αυλώνας Αττικής, Χρυσούπολη, Αλμυρός, Κολινδρός, Πετρούπολη, Κερατέα.

ΜΕΛΙΤΙΝΗ ΔΟΝΤΑ

(Δημοσιεύθηκε στο φ.223 της Εθνικής Εφημερίδος ΕΜΠΡΟΣ)

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ: Φθινοπωρινή Ισημερία

μδ

«Ιση μέρα-ίση νύχτα». Αυτό θα πει ισημερία. Η 22α ή 23η Σεπτεμβρίου, σηματοδοτεί για το Βόρειο ημισφαίριο στο οποίο βρίσκεται η Ελλάδα, την αρχή του Φθινοπώρου. Από την ημερομηνία  αυτή και μετά, η ημέρα μικραίνει και η νύχτα μεγαλώνει, ώσπου η νύχτα να φθάσει στο απόγειό της με το χειμερινό ηλιοστάσιο της 22ας Δεκεμβρίου.

Οι Ισημερίες, η Εαρινή και η Φθινοπωρινή, σηματοδοτούν την έναρξη της Άνοιξης και του Φθινοπώρου, ενώ τα Ηλιοστάσια, το Θερινό και το Χειμερινό, την έναρξη του Καλοκαιριού και του Χειμώνα αντιστοίχως.

Η Εαρινή Ισημερία πραγματοποιείται περί τις 21 Μαρτίου, όταν το κέντρο του Ηλίου είναι κατακόρυφο προς τον γήινο ισημερινό, διασχίζοντας τους ουρανούς από Νότο προς Βορρά. Η Φθινοπωρινή Ισημερία πραγματοποιείται περίπου στις 22 Σεπτεμβρίου όταν ο Ήλιος διασχίζει τον ουρανό από Βορρά προς Νότο.

Αρκετά ημερολόγια, μεταξύ των οποίων των Λακεδαιμονίων και των Μακεδόνων, είχαν ως αφετηρία της μέτρησης του χρόνου, δηλαδή Πρωτοχρονιά, την Φθινοπωρινή Ισημερία.

Βοηδρομιών

Ο πρώτος (και μετέπειτα τρίτος) μήνας του Αττικού ημερολογίου, ήταν ο μήνας που συνέπιπτε με την Φθινοπωρινή Ισημερία. Πήρε το όνομά του από την γιορτή των Bοηδρομίων, την 6η ή  7η ημέρα του, η οποία υπολογίζεται ότι συμπίπτει με την σημερινή 22α Σεπτεμβρίου.

Tα Bοηδρόμια ετελούντο προς τιμήν του Bοηδρομίου ή Bοηθόου Απόλλωνα, ο οποίος έτρεχε με βοή σε βοήθεια αυτών που ζητούσαν την συνδρομή του ως βοηθού και συμμάχου στον πόλεμο, μετά την μάχη του Μαραθώνος.

Oι Αθηναίοι την παραμονή της εορτής προσέφεραν θυσίες προς τιμήν της αδελφής του Απόλλωνα, της θεάς της κυνηγιού Αρτέμιδος Aγροτέρας, προσφέροντας 500 κατσίκες.

Σύμφωνα με τον Πλούταρχο, η εορτή των Bοηδρομίων ετελείτο στην μνήμη της νίκης του Θησέα εναντίον των Aμαζόνων και προς τιμήν του Bοηθόου Aπόλλωνα που τον βοήθησε. Kατά τον Παυσανία, η γιορτή θεσπίστηκε από τον Ίωνα σε ανάμνηση της βοήθειας που έστειλε στους Αθηναίους στις μάχες τους εναντίον των Eλευσινίων.

Την ίδια περίοδο, έρχονταν και παρέμεναν στον Ναό του Παρθενώνος, επί 6 μήνες, παρθένες της πόλεως των Αθηνών, οι οποίες ύφαιναν τον πέπλο της θεάς Αθηνάς, καθώς η 2α του μηνός σηματοδοτούσε την έριδα Αθηνάς και Ποσειδώνος για την ονοματοδοσία της πόλεως.

O αντίστοιχος προς τον Βοηδρομιώνα μήνας του ημερολογίου των Λακεδαιμονίων ήταν ο Πάναμος, και αποτελούσε την αρχή του σπαρτιατικού έτους κατά την Φθινοπωρινή Ισημερία.

Οι Ορφικοί

Οι Ορφικοί τιμούσαν την 10η Φθίνοντος μηνός Βοηδρομιώνος, δηλαδή των 21η Σεπτεμβρίου, τον θεό Ήφαιστο. Καθώς η νύχτα μεγάλωνε και ο χειμώνας ερχόταν, χρειάζονταν τον θεϊκό τεχνίτη, για να φέρει φως και την θέρμη της Φωτιάς δια των τεχνολογικών μέσων τα οποία προσέφερε και επόπτευε στους θνητούς.

Κατά την Φθινοπωρινή Ισημερία οι Ορφικοί εκδήλωναν ακόμη την λατρεία τους προς την Φύση γιατί έφερνε στο «Είναι» τους τα Όντα, αλλά και σηματοδοτούσε την εμφάνιση της ανθρώπινης ψυχής, την οποία αποκαλούσαν «Κόρη Πρωτόγονη».

Οι Ορφικοί πίστευαν ότι, όπως καλλιεργείται η Γη για να δώσει την βλάστηση, έτσι πρέπει να καλλιεργούνται και οι ανθρώπινες ψυχές για να εκδηλώσουν τις δυνάμεις τους και να τις μεταβάλουν σε Ιδέες και συναισθήματα, και όπως τα ύδατα καθιστούν γόνιμη την Γη προς καλλιέργεια των σπερμάτων από τα οποία θα εμφανισθεί η βλάστηση και από αυτήν τα άνθη και οι καρποί, έτσι και οι ανθρώπινες ψυχές πρέπει να εκδηλωθούν

Ελευσίνια Μυστήρια

Κατά το δεύτερο ήμισυ του σημερινού μήνα Σεπτεμβρίου πραγματοποιούνταν τα Ελευσίνια Μυστήρια. Σύμφωνα με την Ελληνική Παράδοση, ιδρυτής των Ελευσινίων Μυστηρίων είναι ο Εύμολπος ή ο Μουσαίος,  γιος του Ορφέα.

Τα Ελευσίνια Μυστήρια διαρκούσαν 9 ημέρες. Άρχιζαν στις 14 Σεπτεμβρίου, δηλαδή την σημερινή εορτή της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού, και η λήξη τους συνέπιπτε με την Φθινοπωρινή Ισημερία.

Τότε γινόταν η εισαγωγή των αμυήτων  στην εμφάνιση στο «Είναι» της Κόρης της Πρωτόγονης, κόρης του Ουρανού και της Γης.

Με την τελετή αυτήν οι Μύστες της Ελευσίνας απέδιδαν ευγνωμοσύνη προς τη θεία Φύση η οποία έφερε στο «Είναι» το ψυχικό «Είναι» κάθε οντότητας.

Η περίοδος από τη Φθινοπωρινή Ισημερία μέχρι την Χειμερινή Τροπή του Ηλίου συμβολίζει την περίοδο κατά την οποία η ψυχή του ανθρώπου περνά το πρώτο στάδιο εξελίξεώς της που είναι η καλλιέργεια των σπερμάτων των προς γονιμοποίηση Ιδεών.

Είναι η περίοδος κατά την οποία η μητέρα Γη αναπαύεται και αναδιοργανώνει τις δυνάμεις της για να παρασκευασθεί προκειμένου να δεχθεί στους κόλπους της προς γονιμοποίηση τα σπέρματα των καρπών.

1267133116_gefest

«Ήφαιστε ισχυρόκαρδε, μεγαλοδύναμε, που είσαι τα άσβεστο πυρ, και φωτίζεσαι από φλογερές λάμψεις, ω θεέ που παρέχεις το φως  στους ανθρώπους, εσύ που φέρεις το φως, με τα ισχυρά χέρια, αιώνιε, που ζεις με την τέχνη, εσύ ο εργάτης, μέρος του κόσμου και στοιχείο άμεμπτο, που τρώγεις τα πάντα, που δαμάζεις τα πάντα, ο υπεράνω όλων υπέρτατος, που ευρίσκεσαι παντού. Είσαι ο αιθήρ, ο ήλιος, τα άστρα, η σελήνη, το φως το αμόλυντο, διότι αυτό τα μέλη του Ηφαίστου φέρουν το φως στους ανθρώπους.

Και κατοικείς εσύ σε κάθε οίκο,

σε όλες τις πόλεις, όλα τα έθνη.

και κατοικείς μέσα στα σώματα των ανθρώπων,

εσύ με την μεγάλη ευτυχία, ο ισχυρός.

Άκουσέ με, μακάριε, εσέ προσκαλώ στις Ιερές σπονδές, δια να προσέλθεις πάντοτε ήμερος

και με έργα πού φέρουν χαρά.

Κατάπαυσε την λυσσασμένη μανία

του ακατάβλητου πυρός

παρέχοντας στα ιδικά μας σώματα την φυσική καύση».

(Ορφικός Ύμνος στον Ήφαιστο)

 ΜΕΛΙΤΙΝΗ ΔΟΝΤΑ

(δημοσιεύθηκε στο φ.217 της Εθνικής Εφημερίδος ΕΜΠΡΟΣ)

Ο Αϊ-Λιας, ο Οδυσσέας και ο Ήλιος

μδ

“Πάνω απ’ τις βρύσες υψώνεται η κορυφή του Ταϋγέτου. Αυτή την ονομάζουν ιερή κορυφή του Ήλιου”
(Παυσανίας Γ’ 20 , 4)

 

Σε κάθε βουνοκορφή, σε κάθε υψηλό σημείο χωριού ή πόλεως, ένα λευκό εξωκκλήσι σηματοδοτεί την παρουσία του. Από εκεί ψηλά, διαφεντεύει κεραυνούς και βροντές, κι από το άρμα του μοιράζει γενναιόδωρα το φως του στους θνητούς. Ζωοδότης, άχρονος και αθάνατος πατέρας, δίνει ζωή στον κόσμο, ύλη και πνεύμα. Λατρεύτηκε και λατρεύεται αδιάκοπα μέσα στον χρόνο από τα παιδιά του, που αναγνωρίζουν την αγιότητα της ύπαρξής του, και την πλήρη συνάρτησή τους με την παρουσία του.
Στους καιρούς μας, κάθε χρόνο στις 20 Ιουλίου ο λαός μας τιμά τον προφήτη Ηλία, τον δικό του Αη Λια, εκεί όπου οι πρόγονοί τους έχτιζαν τους ναούς του θεού Ηλίου: στα
υψηλότερα σημεία των κορυφογραμμών, για να πλησιάσουν όσο κοντύτερα είναι δυνατόν στην φυσική του ύπαρξη και η προσευχή τους να εισακουστεί στα θεϊκά του ότα.
Για την χριστιανική πίστη, ο Προφήτης Ηλίας δεν πέθανε, αλλά ανελήφθη εν σώματι. Ένα πύρινο άρμα τον πήρε στον ουρανό, υπονοώντας το άκτιστο Φως του Θεού.
Λέγεται μάλιστα πως πριν της Δευτέρα έλευση του Θεανθρώπου, Επειδή λοιπόν θα έρθει ο Ηλίας προκειμένου να προετοιμάσει τον ερχομό Του, τιθέμενος επικεφαλής των Πιστών κατά τα χρόνια της εξουσίας του Αντιχρίστου.
Η απεικόνιση του Αη Λιά επάνω στο άρμα, φέρνει φυσικά στον νου αυτήν του ηλιακού άρματος και την ιστορία του Ήλιου και του γιου του Φαέθοντα. «Φαέθων» ήταν αρχικά
ένα επίθετο του θεού Ηλίου, πάμφωτος, φωτοδότης, ο «απαστράπτων και ακτινοβολών το φυσικόν, το πνευματικόν και το ηθικόν φως, ήτοι ο : πάμφωτος, πάνσοφος και
πανάγαθος» . Ο Φαέθων, γιος της Αυγής, θέλησε να οδηγήσει το άρμα του πατέρα του, αλλά, άπειρος καθώς ήταν, πλησίασε πολύ την Γη και ο Ζευς τον κεραυνοβόλησε, γιατί κινδύνευε να την κάψει και να εξαφανίσει την ανθρωπότητα. Ο Φαέθων έπεσε τότε στον ποταμό Ηριδανό. Εκεί τον έκλαυσαν οι αδελφές του Ηλιάδες, οι οποίες τον είχαν βοηθήσει να πάρει άρμα του πατέρα τους. Εκείνες έγιναν οι ιτιές οι κλαίουσες, και τα δάκρυά τους ήλεκτρον (κεχριμπάρι).
Όπως αναφέρει ο Πλάτωνας στον Κρατύλο: «όποιος θα γνωρίσει τα ονόματα, θα γνωρίσει και τα πράγματα» (ος αν τα ονόματα ειδή, εισέτι και τα πράγματα). Και το όνομα των δύο θεοτήτων, μαρτυρούν την παντοτινή θεότητά τους και την τιμή που τους αξίζει πριν, τώρα και πάντα.

Ο ΑΪ-ΛΙΑΣ ήταν ναύτης και πέρασε παραλυμένη ζωή. Ύστερα όμως μετανόησε για όσα έκαμε και εσιχάθη τη θάλασσα.
Άλλοι πάλι λεν πως επειδή έπαθε πολλά στη θάλασσα και πολλές φορές εκόντεψε να πνιγεί, εβαρέθη τα ταξίδια και αποφάσισε να πάει εις μέρος που να μην ηξεύρουν τι είναι θάλασσα και τι είναι καράβια. Βάνει το λοιπόν στο νώμο του το κουπί του και βγαίνει στη στεριά, και όποιον απαντούσε τον ερωτούσε τι είναι αυτό που βαστάει. Όσο του έλεγαν
«Κουπί», τραβούσε ψηλότερα. ώσπου έφτασε στην κορφή του βουνού. Ρωτά
τους ανθρώπους που ηύρε κει τι είναι, και του λεν «Ξύλο». Κατάλαβε λοιπόν πως αυτοί δεν είχαν ιδεί ποτέ τους κουπί, και έμεινε μαζί τους εκεί στα ψηλά.
(Αιγαίον, Αχαΐα)
Η διήγηση αυτή του λαού μας για τον προφήτη Ηλία, μας φέρνει στον
νου την Οδύσσεια του Ομήρου, εκεί όπου ο Οδυσσέας, έπειτα από προτροπή της Κίρκης, κατεβαίνει στον Άδη για να συναντήσει την ψυχή του Τειρεσία και να μάθει τι πρέπει να κάνει για να εξιλεωθεί και να εξευμενίσει τον Ποσειδώνα, του οποίου η οργή του
προκαλεί την μακρά περιπλάνηση.
Ο Τειρεσίας του απαντά ότι αφού φθάσει στην Ιθάκη, πρέπει να πάρει στον ώμο του ένα κουπί, σύμβολο του ανθρώπινου έργου στο θαλασσινό βασίλειο, και να προχωρήσει ώσπου να φτάσει σε τόπο όπου οι κάτοικοι δεν θα ξέρουν τι είναι θάλασσα, δε θα τρώνε φαγητό αλατισμένο και δε θα ξέρουν τι είναι καράβι και τι κουπί. Θα καταλάβει ότι είναι στον σωστό τόπο όταν συναντηθεί με κάποιο διαβάτη ο οποίος στην ερώτηση τι είναι αυτό που φέρει στον ώμο του, θα του απαντήσει ότι είναι «αθηρηλοιγός», το πλατύ ξύλινο φτυάρι με το οποίο λικνίζουν τα αλωνισμένα στάχυα.

«Όμως γι’ αυτό δε θα χαρείς, καθώς κι εγώ δε χαίρω που μου ‘πε ο μάντης
σε πολλές θνητών να τρέξω χώρες,
κρατώντας καλοσήκωτο κουπί στα δυο
μου χέρια, όσο να φτάσω σε λαούς
που θάλασσα δεν ξέρουν
Κι άκου, καθώς μου το ‘λεγε τ’ αλάθευτο σημάδι. Όταν στο δρόμο που
τραβώ ξένος με βρει διαβάτης και λιχνιστήρι αυτό μου ‘πει στον ώμο που
σηκώνω, πρόσταξε τότε το κουπί στο
χώμα να το μπήξω… Κι ο θάνατος πια
τότε γλυκός μακριά απ’ τα πέλαγα θα ‘ρθεί να μ’ ανταμώσει στ’ αρχοντικά μου γηρατειά»
(Ομήρου «Οδύσσεια”, Ψ 251-281,
μετάφραση Ζήσιμου Σιδερή)

 

Ο τόπος αυτός λέγεται ότι είναι η (ορεινή) Ήπειρος, η «άπειρος γη».

(Εφημερίδα ΕΜΠΡΟΣ, φ.210)

Η ευλογημένη ώρα του φαγητού στο θέρο!


Η ώρα του φαγητού στον τόπο της εργασίας- ιδιαίτερα στο θέρο- ήταν μια λιτή, πρόχειρη ,βιαστική διαδικασία, είτε για κολατσιό είτε για γεύμα. Οι γυναίκες έστρωναν ένα ύφασμα σε κάποιο σημείο του θερισμένου χωραφιού, για να αποθέσουν τα φαγώσιμα. Η παρέα καθόταν γύρω- γύρω να φάει και να πάρει μερικές ανάσες, κάτω από έναν ήλιο που πυρπολούσε συνεχώς όλον τον ακάλυπτο χώρο.


Νικος Παππας Ελληνικη Παραδοση

πηγή

Τάκης Θεοδωρόπουλος: Συντηρητισμού εγκώμιον

vittoria-alata-11-665x443
Τα φτερά της Νίκης/Αφροδίτης, Brescia

Οταν οι μισοί αντιμετωπίζουν την κλασική αρχαιότητα σαν βάρος και οι άλλοι μισοί σαν εθνικό φυλαχτό, ιερό σκήνωμα, είναι φυσικό η μετάδοση της γνώσης της να κακοποιείται με τον τρόπο που την κακοποιεί η μέση εκπαίδευση. Κάποτε τουλάχιστον στο σχολείο μπορεί να μην εμβαθύναμε στα πολιτισμικά επιτεύγματα των Ελλήνων και των Ρωμαίων, τουλάχιστον όμως μαθαίναμε κάποια αρχαία ελληνικά. Αλλοι περισσότερα άλλοι λιγότερα. Η δικτατορία που κατήργησε την μεταρρύθμιση του Παπανούτσου επανέφερε τη διδασκαλία της αρχαίας Ελληνικής από την Α΄ γυμνασίου. Δεν ήμουν άριστος μαθητής, απλώς καλός, και μέσα μου ήμουν διχασμένος. Ο αριστερός συρμός της ηλικίας μου τα αντιμετώπιζε ως τμήμα της ιδεολογίας του καθεστώτος, πλην όμως κυκλοφορούσαν και βιβλία του Λεκατσά, ο περίφημος «Επίκουρος» του Θεοδωρίδη, τα οποία κάθε άλλο παρά «δεξιά» μπορούσαν να χαρακτηρισθούν. Μυριζόμασταν ότι το ζήτημα ήταν πολυπλοκότερο από ό,τι μας υποχρέωνε να πιστέψουμε ο πολιτικός μας μανιχαϊσμός.

Τα αρχαία ελληνικά έμαθα να τα εκτιμώ στη διάρκεια των σπουδών μου στο Παρίσι. Στον πρώτο κύκλο είχα γραφτεί στο τμήμα Συγκριτικής Λογοτεχνίας, κοινώς σύγχρονης, παρ’ όλ’ αυτά οι αναφορές στην αρχαία ελληνική και τη λατινική γραμματεία ήσαν συνεχείς. Τη δεύτερη δεν την είχα ποτέ διδαχθεί, η πρώτη όμως, παρά τα κενά, μου ήταν οικεία. Είναι από τα λίγα πράγματα για τα οποία έχω μετανιώσει στη ζωή μου. Αν ξανάρχιζα σπουδές, θα γραφόμουν στα «Κλασικά Γράμματα». Εκεί, αν μη τι άλλο θα βελτίωνα τα λατινικά μου, παρ’ ό,τι ήταν ένα από τα υποχρεωτικά μαθήματα και στη Συγκριτική Λογοτεχνία. Κι όμως, με τα αρχαία ελληνικά που έμαθα στο ελληνικό λύκειο της εποχής, έγινα δεκτός για διδακτορικό από τον Βιντάλ Νακέ στο τμήμα «Κοινωνικής ανθρωπολογίας του ελληνορωμαϊκού κόσμου». Με λίγη παραπάνω προσπάθεια μπορούσα να διαβάσω και Ιπποκράτη και Ευριπίδη στο πρωτότυπο. Το θέμα της διατριβής μου ήταν «H γυναίκα και η νόσος στους τραγικούς», οπότε μου χρειάζονταν και οι δύο.

Τα πράγματα δεν έχουν αλλάξει και πολύ από τότε. Ενα από τα δεινά που μας κληροδότησε η δικτατορία είναι ότι έθεσε τους όρους των αντιθέσεων και των συγκρούσεων που μας ταλαιπώρησαν στα χρόνια της μεταπολίτευσης. Η διδασκαλία των αρχαίων ελληνικών θεωρήθηκε προπύργιο συντηρητισμού, πολιτικού, πολιτισμικού. Οταν στη δεκαετία του ογδόντα ετέθη πρώτη φορά το θέμα της κατάργησης της διδασκαλίας τους, ένας από τους σημαντικότερους κλασικούς φιλολόγους, μεταφραστής του Ομήρου συν τοις άλλοις, ο Δημήτρης Μαρωνίτης, την υπερασπίσθηκε. Καταλαβαίνω πώς ένας γλωσσολόγος σαν τον Εμμανουήλ Κριαρά, που πίστευε ότι η σύγχρονη ελληνική γλώσσα δεν έχει καμία σχέση με την αρχαία, να θέλει να καταργήσει τη διδασκαλία της, όμως ένας κλασικός φιλόλογος γιατί; Το ζήτημα ήταν ιδεολογικό. Η εκπαίδευση όφειλε να απαλλαγεί από τα συντηρητικά της κατάλοιπα και να αφεθεί στον χορό της προόδου.

Δυστυχώς και ο Μαρωνίτης και ο Κριαράς είναι πλέον μακαρίτες και τους έχουν διαδεχθεί διάφοροι ημιεγγράμματοι έως αγράμματοι, οι οποίοι, μη έχοντας ιδέα από την κλασική παιδεία, ενδιαφέρονται μόνον για τη λεγόμενη πρόοδο. Τα αποτελέσματα είναι ορατά διά γυμνού οφθαλμού. Οι απόφοιτοι της Μέσης Εκπαίδευσης όχι μόνον δεν μπορούν να αποκτήσουν αναγνωστική εμπειρία των αρχαίων κειμένων, αλλά και όσα μαθαίνουν για τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό τα μαθαίνουν από τα κακογραμμένα εγχειρίδια. Οσοι δε υποστηρίζουν πως τα αρχαία ελληνικά πρέπει να διδάσκονται στο γυμνάσιο και το λύκειο κατατάσσονται αυθωρεί και παραχρήμα στις τάξεις των συντηρητικών, οι οποίες ταυτίζονται με τον σκοταδισμό και διάφορα άλλα δυσάρεστα και κακόηχα.

Κατ’ αρχάς, να ξεκαθαρίσω κάτι. Συντηρητικός είναι αυτός που θεωρεί ότι έχει μεγαλύτερη δύναμη η γονιμοποίηση των παραδεδεγμένων αξιών από την καταστροφή τους στο όνομα νέων, τις οποίες δεχόμαστε ως αξίες, μόνον και μόνον επειδή είναι νέες. Απ’ αυτήν την άποψη, είμαι συντηρητικός. Και το πρώτο πράγμα που αντιλαμβάνεσαι όταν αρχίσεις να μελετάς στα σοβαρά την κλασική σκέψη είναι ότι οι αξίες δεν κρίνονται από όρους «συντηρητικού ή προοδευτικού».

Αντιλαμβάνομαι την ορμή ορισμένων φιλελεύθερων που αντιμετωπίζουν ό,τι συντηρητικό ως απαξία. Εζησαν κι αυτοί στην παρανομία της μεταπολίτευσης, όπως και η Αριστερά έζησε στην παρανομία της δικτατορίας. Οταν υποστηρίζω τη διδασκαλία των αρχαίων ελληνικών, όταν υποστηρίζω ότι το φύλο δεν είναι θέμα επιλογής, ή ότι ο χριστιανισμός είναι πυλώνας του ευρωπαϊκού πολιτισμού, με αποκαλούν νεο-συντηρητικό, σεξιστή ή σχεδόν ρατσιστή. Είναι μια πνευματική ασθένεια, την οποία την έχουμε ζήσει με την Αριστερά και την ξαναζούμε με τους νεόκοπους φιλελεύθερους. Η σκέψη τους έχει εξοκείλει στο τέναγος του χρόνου, όπως και της Αριστεράς που θεωρεί ότι η σκέψη ξεκινάει από τον Μαρξ και τον 19ο αιώνα. Τους λείπει η κλασική παιδεία, κοινώς για έναν συντηρητικό όπως εγώ, η παιδεία.

Είναι και ευρωπαϊστές. Απλώς αν θεωρείς ότι η Ευρώπη νομιμοποίησε τον γάμο των ομόφυλων ζευγαριών επειδή είναι η σημερινή Ευρώπη, χωρίς να λάβεις υπ’ όψιν σου την παράδοση και την ιστορία τόσων αιώνων, τότε δεν έχεις καταλάβει τίποτε απ’ την Ευρώπη.

Τόσες Κυριακές έχει το καλοκαίρι. Επεται συνέχεια, και για τα θρησκευτικά, και για τις έμφυλες ταυτότητες, και για την Ευρώπη.

πηγή

 

Από τα σχόλια

-Γιατί συχνὰ χρησιμοποιεῖτε τὴν καθαρεύουσα; ρώτησαν κάποτε τον Ἐγγονόπουλο. “Ἴσως διότι εἶμαι ὁ τελευταῖος τῶν Ἑλλήνων. Ἄλλωστε ἡ ἑλληνικὴ γλῶσσα εἶναι μία. Ἡ αρχαία, ἡ νεωτέρα, οἱ ντοπιολαλιές, εἶναι γλῶσσα μία.”

-Αγαπητε Κε Θεοδωρόπουλε,
πιστεύω στη διατηρηση της Εθνικής μας παράδοσης , τα εθιμα που μας κληροδοτησαν οι παππουδες μου–συμπεριλαμβανομένων και των Αρχαιων προγονων– και που θελω και΄γω να περάσω στα παιδιά μου, στο Θεό που εμαθα να φοβάμαι στα γόνατα της μητερας μου, στην ιστορια των ανθρωπων που πεθαναν σ’αυτο τον τοπο που ζω εγώ, στην βαθμιαια και οχι επαναστατικη κοινωνική αλλαγή ,στους φυσικούς νόμους, στην επιθυμια να με πειθει το”Κρατος” και οχι να μου επιβαλλει βίαια τις επιθυμίες του για αλλαγή, να με προστατευει αντι να με εκβιάζει και να μου διευκολυνει την ανάγκη για εργασία και ελευθερία.
Εχω όμως αρχίσει να ανησυχώ. Μπας και ειμαι συντηρητικός ?
Στο παρελθόν εχω σκεφθει τημ μεταναστευση , την παθητικη αντισταση, η την Ασκητική.
Μήπως ειναι πλέον τώρα ωρα να πάρω τα βουνά ?…….